Politechnika to dla Bydgoszczy nie tylko uczelnia, ale silnie miastotwórczy organizm (felieton)

Politechnika to dla Bydgoszczy nie tylko uczelnia, ale silnie miastotwórczy organizm (felieton)

Gdy przed dobrym tygodniem pojawił się pomysł połączenia bydgoskiego Centrum-Pulmonologii z najbardziej zadłużonym szpitalem w regionie (mowa o Grudziądzu), to najbardziej sensowną i wyrazistą kontrpropozycję przedstawiła Politechnika Bydgoska – chcąc zatrzymać ją w bydgoskiej strukturze. Politechnika zadziałała, gdy uchodzące niegdyś za bydgoską ostoję Towarzystwo Miłośników Miasta Bydgoszczy nie wie czy się określić.

Można by przytoczyć długi wywód na temat starań bydgoskich elit o utworzenie uniwersytetu (w których akurat centrum nie leżała dzisiejsza Politechnika), ale to nie jest tak ważne, jak motywacje jakie im przyświecały. Wśród tych osób był wielki bydgoski wizjoner Andrzej Szwalbe, który próbował przekonywać, że bez uniwersytetu nie można zbudować metropolii. Amerykański ekonomista Richard Florida wskazuje, że rozwój gospodarczy na szczeblu lokalnym tworzą skupiska ludzi kreatywnych – ,,W gospodarce kreatywnej każdy region, w którym znajduje się duży uniwersytet prowadzący badania naukowe, będzie miał przewagę nad innymi miastami”.

Panuje powszechne przekonanie, że uczelnie wyższe mogą odgrywać kluczową rolę miastotwórczą, przede wszystkim wspierając rozwój gospodarczy. W pewnym sensie jak to się może odbywać przedstawił cytowany wyżej Florida, ale polscy badacze dostrzegają chociażby ściąganie, czy kształcenie niezbędnych do rozwoju kadr. Tym w ostatnich latach wyróżnia się inauguracja roku akademickiego na Politechnice Bydgoskiej od innych uczelni, że rektor prof. Marek Adamski podejmuje trudne problemy, zresztą nie tylko w tym gremium. Takim problemem będzie niż na uczelniach, który wiele z nich może wprowadzić w kryzysy, bo dzisiaj od ilości studentów zależy finansowanie. Politechnice w tych staraniach należy kibicować, ale co ją wyróżnia, to właśnie tą świadomość zagrożenia i szukanie dywersyfikacji. Od tego niedaleka droga do problemu wyludniania się miast, z którym Bydgoszcz ma spory problem. Uczelnie, w tym Politechnika mogą odegrać jednak tą rolę, że skoro nie jesteśmy wstanie naturalnie zastępować pokoleń, to musimy ożywić migrację wewnętrzną i przyciągać zdolnych, poprzez perspektywy kształcenia i dobrej pracy, z innych części Polski.

Sam pomysł powołania wydziału medycznego kilka lat temu wydawał się szalony. Znaleźli się jednak szaleńcy, którzy potraktowali go poważnie, chociaż mogło wielu wydawać się to za bezsensowne działanie. Wchodząc w teorię Floridy, dzięki tej kreatywności, która zebrała się w strukturach tej uczelni, Bydgoszcz zyskała dzisiaj przewagę, bo dzisiaj nie ma już nikt wątpliwości, że był to strzał w dziesiątkę.

Wolność myśli

Zacząłem felieton od ostatniego wojewódzkiego zamieszania wokół szpitali. Musimy sobie bowiem wprost powiedzieć, że Bydgoszcz ma dzisiaj problem z niezależnym myśleniem. Zależność wielu środowisk i organizacji, w tym związków pracodawców, od środków pochodzących z Urzędu Marszałkowskiego stała się tak duża, że raczej wszyscy w sytuacjach spornych stają z boku, chociaż Bydgoszcz na tym w dłuższej perspektywie traci. Jak policzymy sobie wysokość tych grantów w stosunku do potencjalnych strat Bydgoszczy na decyzjach Samorządu Województwa tylko z tej kadencji, to nie ma porównania.

Politechnika Bydgoska, zgodnie z ustawowym prawem mająca autonomię wobec władzy, staje się tym miejscem, z którego wychodzi prawdziwie niezależna myśl miastotwórcza. Mogąca się wydawać niekiedy nieco szalona, ale tak bywa odbierana kreatywność. Menes Kahn w opracowaniu Cosmopolitan City stwierdził, że wielkie miasta charakteryzuje brak tolerancji dla przeciętności.

Apel do Rady Miasta

Rola jaką dzisiaj odgrywa Politechnika Bydgoska na różnych płaszczyznach jest nieoceniona, dlatego zwrócę się do klubów radnych, aby uhonorować ją najwyższym wyróżnieniem Medalem Kazimierza Wielkiego.