Jesteś tutaj: HomeBydgoszczStanisław Tomaszewski i jego mapa

Stanisław Tomaszewski i jego mapa

Napisane przez  Ł.R. Opublikowano w Bydgoszcz środa, 07 listopad 2018 16:35

W zdominowanej przez Niemców Bydgoszczy ważną rolę odgrywały polskie gazety, będące polskim narzędziem w walce z germanizacją, poprzez krzewienie polskiej tożsamości oraz polskiej myśli politycznej. Symbolem bydgoskich dziennikarzy stał się Jan Teska, o którym staram się często wspominać. Mniej znaną postacią jest już Stanisław Tomaszewski, do którego śladów twórczości ostatnio dotarłem.

Okres aktywności Tomaszewskiego był nieco inny niż Jana Teski, co jednak ich obu łączyło to tytuł, ,,Dziennik Bydgoski' oraz bycie prześladowanymi i represjonowanymi przez władze niemieckiej, z powodu swojej patriotycznej działalności.

 

Tomaszewski polskie gazety wydawał już na przełomie XIX i XX wieku. Ciężko ustalić dokładnie kiedy to nastąpiło, bowiem dotarłem do różnych wersji. Udało mi się dotrzeć do wydania Gazety Bydgoskiej z października 1899 roku. Co rzuca się tutaj w oczy, to piękna panorama ówczesnej Bydgoszczy:

 

,,Dziennik Bydgoski”, to kolejny tytuł kojarzony z Tomaszewskim. Wcześniej wydawał on ,,Straż Polską” i ,,Pochodnie”. Wszystkie trzy wydawnictwa upadły. W 1904 roku za wydrukowanie śpiewnika polskiego Tomaszewski został aresztowany, wówczas ,,Dziennik Bydgoski” wykupił niemiecki wydawca ,,Dziennika Berlińskiego” i w styczniu 1905 roku zaprzestał jego wydawania. Dwa lata później ,,Dziennik Bydgoski” wznowił Jan Teska przy wsparciu Melchiora Wierzbickiego, Jana Biziela i Józefa Milcherta, budując kultowy charakter tego tytułu.

 

Stanisław Tomaszewski badaczom tamtego okresu znany jest głównie z mapy jaką opracował w 1908 roku. Dzieło przygotował w Bydgoszczy, wydrukował zaś w Krakowie. Nie wiemy dlaczego akurat tak, być może powodzenie tego zamierzenia było możliwe tylko w zaborze austriackim o mniejszym ucisku. Tak mapę w swoim opracowaniu naukowym opisuje Piotr Eberhardt:

Od strony graficznej przypomina wielobarwną pocztówkę, zawierającą na marginesie wiele fotografii polskich działaczy niepodległościowych oraz herby wszystkich historycznych ziem polskich. Na górze mapy jest podobizna Matki Boskiej Częstochowskiej. Wszystko to razem świadczy, że cel mapy miał wydźwięk propagandowy i miał działać bardziej na emocje polityczne, niż być podstawą rozważań naukowych. Pomijając jej charakter popularny, a nawet woluntarystyczny, określone granice wiele mówią o poglądach tej części elity polskiej, która dążyła nie tylko do restytucji państwa polskiego, ale również do odtworzenia Rzeczypospolitej.

 


 

Komentarze

Warte obejrzenia

  • Ostatnia szansa, aby współtworzyć piłkarski mundial

    W czwartek rozpoczną się Mistrzostwa Świata U-20 w piłce nożnej, których gospodarzem jest Polska. Tego dnia w Bydgoszczy reprezentacja Japonii zmierzy się z Ekwadorem. Trwa obecnie jeszcze nabór uzupełniający do Programu Wolontariatu.

    Etykiety: Fifa Fifa U20
  • Zawisza w IV lidze!

    Kolejny krok w odbudowie wielkiej piłki na Zawiszy został uczyniony. Do końca sezonu jeszcze co prawda przeszło miesiąc, ale Zawisza już dzisiaj jest pewny awansu do IV ligi, w najgorszym wypadku zajmując drugie, również premiowane awansem, miejsce w lidze. Przed nami natomiast miesiąc ciekawej walki o awans pomiędzy: Sportisem Łochowo, Startem Pruszcz Pomorski oraz Mustangiem Ostaszewo.

    Etykiety: Zawisza Bydgoszcz

Wiadomości sportowe

 

 

Kosma Złotowski

  • Marszałek Całbecki poprosi o wotum zaufania

    Znowelizowane przepisy o samorządzie wojewódzkim nakładają na marszałków obowiązek złożenia do końca maja każdego roku raportu o stanie województwa. Po odbyciu debaty nad tym dokumentem radni będą głosować nad udzieleniem Zarządowi Województwa wotum zaufania. Debata nad stanem województwa odbędzie się w najbliższy poniedziałek.

  • Wakacje rozpoczną się już za miesiąc

    O strajku nauczycieli zdążyliśmy już zapomnieć, ale długo nierozwiana była wątpliwość, czy stracone około trzy tygodnie zajęć lekcyjnych będzie trzeba nadrabiać w wakacje. Ministerstwo Edukacji Narodowej przedstawiło ostatnio w tej sprawie stanowisko.

    Etykiety: strajk nauczycieli

Wiadomości z regionu

Śledź nas

Kontakt

Ten adres pocztowy jest chroniony przed spamowaniem. Aby go zobaczyć, konieczne jest włączenie obsługi JavaScript.