Jesteś tutaj: HomeBydgoszczStanisław Tomaszewski i jego mapa

Stanisław Tomaszewski i jego mapa

Napisane przez  Ł.R. Opublikowano w Bydgoszcz środa, 07 listopad 2018 16:35

W zdominowanej przez Niemców Bydgoszczy ważną rolę odgrywały polskie gazety, będące polskim narzędziem w walce z germanizacją, poprzez krzewienie polskiej tożsamości oraz polskiej myśli politycznej. Symbolem bydgoskich dziennikarzy stał się Jan Teska, o którym staram się często wspominać. Mniej znaną postacią jest już Stanisław Tomaszewski, do którego śladów twórczości ostatnio dotarłem.

Okres aktywności Tomaszewskiego był nieco inny niż Jana Teski, co jednak ich obu łączyło to tytuł, ,,Dziennik Bydgoski' oraz bycie prześladowanymi i represjonowanymi przez władze niemieckiej, z powodu swojej patriotycznej działalności.

 

Tomaszewski polskie gazety wydawał już na przełomie XIX i XX wieku. Ciężko ustalić dokładnie kiedy to nastąpiło, bowiem dotarłem do różnych wersji. Udało mi się dotrzeć do wydania Gazety Bydgoskiej z października 1899 roku. Co rzuca się tutaj w oczy, to piękna panorama ówczesnej Bydgoszczy:

 

,,Dziennik Bydgoski”, to kolejny tytuł kojarzony z Tomaszewskim. Wcześniej wydawał on ,,Straż Polską” i ,,Pochodnie”. Wszystkie trzy wydawnictwa upadły. W 1904 roku za wydrukowanie śpiewnika polskiego Tomaszewski został aresztowany, wówczas ,,Dziennik Bydgoski” wykupił niemiecki wydawca ,,Dziennika Berlińskiego” i w styczniu 1905 roku zaprzestał jego wydawania. Dwa lata później ,,Dziennik Bydgoski” wznowił Jan Teska przy wsparciu Melchiora Wierzbickiego, Jana Biziela i Józefa Milcherta, budując kultowy charakter tego tytułu.

 

Stanisław Tomaszewski badaczom tamtego okresu znany jest głównie z mapy jaką opracował w 1908 roku. Dzieło przygotował w Bydgoszczy, wydrukował zaś w Krakowie. Nie wiemy dlaczego akurat tak, być może powodzenie tego zamierzenia było możliwe tylko w zaborze austriackim o mniejszym ucisku. Tak mapę w swoim opracowaniu naukowym opisuje Piotr Eberhardt:

Od strony graficznej przypomina wielobarwną pocztówkę, zawierającą na marginesie wiele fotografii polskich działaczy niepodległościowych oraz herby wszystkich historycznych ziem polskich. Na górze mapy jest podobizna Matki Boskiej Częstochowskiej. Wszystko to razem świadczy, że cel mapy miał wydźwięk propagandowy i miał działać bardziej na emocje polityczne, niż być podstawą rozważań naukowych. Pomijając jej charakter popularny, a nawet woluntarystyczny, określone granice wiele mówią o poglądach tej części elity polskiej, która dążyła nie tylko do restytucji państwa polskiego, ale również do odtworzenia Rzeczypospolitej.

 


 

Komentarze

Warte obejrzenia

  • Brytyjskie media żyły wpadką w Bydgoszczy

    Równy tydzień temu kończyły się Drużynowe Mistrzostwa Europy w lekkiej atletyce, których gospodarzem była Bydgoszcz. Historyczny triumf reprezentacji Polski zapamiętamy na długo, a w innych krajach naturalne jest, że uwaga zwrócona była w inne kwestie. Brytyjskie media wyjaśniają dość zagadkową dyskwalifikację brytyjskiej sztafety 4x400 metrów, w jednej z ostatnich konkurencji turnieju.

  • Bruski: Jak ktoś wieszczy koniec lekkiej atletyki w Bydgoszczy to jest w błędzie

    Historyczny triumf Polski na 100. lecie Polskiego Związku Lekkiej Atletyki to już historia. To, że doszło do tego w Bydgoszczy to efekt wielu zorganizowanych dużych imprez w naszym mieście. Czy to będzie już pożegnanie z wielkimi wydarzeniami lekkoatletycznymi dla Bydgoszczy? Takie spekulacje się pojawiły, które ożywają gdy swoje ambicje prezentuje Śląsk.

Wiadomości sportowe

  • To były słabe cztery lata dla regionu

    Przygotowania do kampanii wyborczej (ta oficjalnie ruszy dopiero po rejestracji list) są coraz bardziej widoczne, za chwilę kandydaci, w tym obecni posłowie będą agitować, aby oddać na nich głos. Warto przy takich okazjach pytać, co zrobili przez ostatnie cztery lata, a tych dokonań zbyt wielu nie mamy.

  • Rząd szacuje straty spowodowane suszą na ponad miliard złotych

    Problem suszy, a właściwie ogólnego deficytu wody, dostrzegalny jest od kilku tygodni. Instytut Uprawy Nawożenia i Gleboznawstwa w Puławach ocenił, że w okresie od 11 czerwca do 10 sierpnia zjawisko suszy dotknęło prawie wszystkie gminy w województwie kujawsko-pomorskim, w różnym stopniu. Ministerstwo Rolnictwa kładzie na stół pierwszą pulę pieniędzy.

    Etykiety: susza Rolnictwo

Wiadomości z regionu

Śledź nas